ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงม่อนเงาะ ตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติแม่แตง  อ.แม่แตง  ประชากรประกอบด้วยคนพื้นเมืองและเผ่าม้ง พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นเนินเขาและภูเขาสลับซับซ้อน ที่ราบมีน้อยมาก สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 700-1,250 เมตร อุณหภูมิเฉลี่ย 24 องศาเซลเซียส ก่อตั้งขึ้นปี พ.ศ. 2528 โดยหม่อมเจ้าภีศเดช รัชนี ประธานมูลนิธิโครงการหลวง จากการรับสั่งให้เจ้าหน้าที่เดินทาง สำรวจสภาพพื้นที่ ซึ่งมีชาวเขาเผ่าม้งอาศัยอยู่ด้วยการถางพื้นที่ป่าเพื่อทำไร่เลื่อนลอย ปลูกฝิ่นและพืชอื่นๆ แผนพัฒนาจึงได้ถูกกำหนด ขึ้นให้สอดคล้องกับความต้องการของชาวเขาด้วยการส่งเสริมให้ปลูกพืชทดแทนฝิ่น โดยได้รับความร่วมมือจากหลายหน่วยงาน  บรรยากาศของศูนย์พัฒนาโครงการหลวงม่อนเงาะตั้งอยู่บนภูเขามองเห็นวิวทิวทัศน์ของภูเขาสลับและหมู่บ้านของชาวบ้านซึ่งซ่อนตัวอยู่ ในความเขียวขจีของหุบเขา ในตอนเช้าบริเวณหน้าบ้านพักจะมีหมอกบางลอยคลอเคลียกับภูเขาเป็นภาพแห่งธรรมชาติที่แสนงดงาม
โครงการหลวงม่อนเงาะ
ที่มาของบ้านม่อนเงาะ
เกิดจากหินผาที่อยู่เรียงกันสามลูก ผาแรกคือผาลูก ผากลางที่มีลักษณะโดดเด่นที่สุดคือผาแม่ และผาถัดไปคือผาพ่อ ดังนั้น คำว่า “ม่อนเงาะ” จึงเพี้ยนมาจากคำว่า “โม่งโง๊ะ” ภาษาม้ง ที่แปลว่า แม่ นั่นเอง
ม้งผมยาว
บ้านม่อนเงาะ เป็นชุมชนชาวม้งที่อาศัยอยู่ภูเขาสูง ในอดีตเคยเป็นหมู่บ้านที่มีนักท่องเที่ยวเข้าไปเยี่ยมชมชาวม้งที่ผมยาวที่สุดในโลก
ชายชาวม้งส่วนใหญ่ในอดีตนิยมไว้ผมยาว พ่อเฒ่าฮู้ เส่งหล้า และ พ่อเฒ่ายี่ แซ่เฒ่า ก็เช่นกัน แต่ก่อนเมื่อตัดผมทิ้งก็เกิดอาการเจ็บป่วยไม่สบาย ผู้เฒ่าจึงไม่ตัดผมอีกเลยจนกระทั่งเสียชีวิต
พ่อเฒ่าฮู้ เส้งหล้า มีผมยาว 5 เมตร 15 เซนติเมตร
พ่อเฒ่ายี่ แซ่เฒ่า มีผมยาว 4 เมตร 30 เซนติเมตร

กิจกรรมการท่องเที่ยวหลักของโครงการหลวงม่อนเงาะ
จุดชมวิวดอยม่อนเงาะ
สูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ 1,425 เมตร ด้วยความสวยงามของชั้นเขา จึงสามารถชมทะเลหมอก และชมพระอาทิตย์ขึ้นและ ตกได้ใน ดอยเดียวกัน ข้อมูลเพิ่มเติมคลิ๊ก จุดชมวิวดอยม่อนเงาะ

ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ก่อนถึงจุดชมวิวสูงสุดจะพบทะเลหมอกระหว่างทางงดงามมาก
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ
ดอยม่อนเงาะ ดอยม่อนเงาะ

ไร่ชาลุงเดช
ไร่ชาลุงเดช เป็นไร่ชาที่ปลูกชาขั้นบันไดลดหลั่นไปตามเชิงเขาพอได้ลิ้มรสชาร้อนของอูหลงเบอร์12 น้ำสีทองที่หอมละมุน พร้อมชมวิวไร่ชาสวยที่ระเบียง ในยามเช้าที่นี่จะมีสายหมอกบางอันสวยงามมาทักทายอีกด้วย

โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ

ชมแปลงส่งเสริมผลผลิตตามฤดูกาลของโครงการหลว
เช่น  ฟักทองญี่ปุ่น อะโวกาโด กาแฟอาราบิก้า  ฯลฯ ดอกไม้เมืองหนาวต่างๆ

โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ

ชมแปลงกล้วยไม้ซิมบิเดี้ยมขนาดใหญ่หลากหลายสีสัน
ซึ่งเป็นกล้วยไม้ดินที่สวยงาม และหาดูได้ยาก ซึ่งมีให้ชมเฉพาะเดือน ธ.ค. – มี. ค. เท่านั้น

โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
กิจกรรมท่องเที่ยวอื่น
- เรียนรู้วิธีการชงชาและชิมชา ตลอดจนขั้นตอนกรรมวิธีการแปรรูปชาและการบรรจุหีบห่อที่โรงงานชาบ้านปงตอง
- ชมการเก็บและแปรรูปเมี่ยงอาหารขึ้นชื่อของชุมชน
- เงือกผา เป็นหินงอกที่มีลักษณะคล้ายนางเงือกหันหน้าเกาะผาอยู่
- บ่อน้ำทิพย์ เป็นแอ่งน้ำซึมอยู่ภายในถ้ำ และมีน้ำตลอดทั้งปี
- เลือดผา ชาวบ้านมีความเชื่อว่าสามารถใช้รักษาโรค พบได้บริเวณซอกผา
- ถ้ำลม จะมีลมพัดออกมาจากถ้ำตลอดเวลา รู้สึกได้อย่างชัดเจนเมื่อยืนอยู่บริเวณปากถ้ำ
- ล่องแพผจญภัยที่บ้านสบก๋าย ชมธรรมชาติที่สวยงามและความอุดมสมบูรณ์ของป่าไม้
- ชมโขดหินที่มีลักษณะแตกแต่งกันรวมถึงต้นไม้ใหญ่อายุกว่าพันปีที่โค่นล้มโดยธรรมชาติ โดยมีทั้งล่องแพไม้และแพยางโดยแพไม้ไผ่ จะงดล่องในช่วงฤดูฝน ส่วนแพยางสามารถล่องได้ตลอดทั้งปี

การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม
- ประเพณีม้ง (กินวอ) คืองานประเพณีขึ้นปีใหม่ของขาวไทยภูเขาเผ่าม้ง จัดขึ้นระหว่างวันขึ้น 1-3 ค่ำเดือน 1 ซึ่งตรงกับเดือนมกราคม ของทุกปี
- ชมวิถีชีวิตชาวเขาเผ่าม้ง บ้านม่อนเงาะ การละเล่นโยนลูกช่วง ลูกข่าง การปักผ้าชาวเขา การตำข้าวด้วยครกกระเดื่อง
- เยี่ยมบ้านอดีตชาวม้งที่ผมยาวที่สุดในโลก
- ชมวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของคนพื้นเมือง เรียนรู้ภูมิปัญญาชาวบ้านในการทำเมี่ยงแบบดั้งเดิม ที่หาชมได้ยากในปัจจุบัน
- ชมการเก็บใบเมี่ยง ใบชา และชิมยำใบเมี่ยงอาหารขึ้นชื่อของชุมชน

ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงม่อนเงาะบ้านพักให้บริการจำนวน 4 หลัง พักได้หลังละ 4 คน ราคาหลังละ 800 บาท มีเต็นท์บริการ ให้เช่ากับนักท่องเที่ยว และสามารถนำเต็นท์ไปกางเองได้ ในส่วนของอาหารหากไม่ได้เตรียมมาเองและต้องการให้ทางศูนย์เตรียมให้ต้องแจ้งล่วงหน้า สำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้อง การไปเที่ยวตามจุดต่างๆของโครงการหลวงม่อนเงาะสามารถติดต่อรถนำเที่ยวจากโครงการหลวงได้เลย โดยโปรแกรมนำเที่ยว คือ ชมทะเลหมอก ที่จุดชมวิวม่อนเงาะ ไร่ชาลุงเดช แปลงกล้วยไม้ซิมบิเดียน ชมแปลงผักและดอกไม้ของ ครงการหลวง ราคาอยู่ที่ 2200 บาท หากต้องการไปชมแค่ ทะเลหมอกดอยม่อนเงาะ ราคา 700 บาท  ทั้งนี้ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง กรุณาสอบถามไปยังโครงการหลวงโดยตรง

ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงม่อนเงาะ บ้านม่อนเงาะ หมู่ 5 ตำบลเมืองก๋าย อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ 50150  
โทร 095 675 3848
บรรยากาศที่่พักโครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ
โครงการหลวงม่อนเงาะ โครงการหลวงม่อนเงาะ

ห่างจากตัวเมืองเชียงใหม่  67 กิโลเมตร  ใช้เวลาในการเดินทางประมาณ  2 ชั่วโมง ใช้เส้นทาง 107 เชียงใหม่-แม่แตง ถึงตลาดแม่มาลัยให้เลี้ยวซ้ายตามเส้นทาง 1095  แม่มาลัย-ปาย  ประมาณ 12 กิโลเมตร จะพบทางแยกขึ้นศูนย์ทางขวามือ ตรงข้ามวัดสบปิง ขึ้นไปอีก 17 กิโลเมตรจะถึงที่ทำการศูนย์  ฤดูฝนการคมนาคมลำบากต้องเดินทางด้วยรถส่วนตัวเท่านั้น ไม่มีรถโดยสารสาธารณผ่าน

แผนที่ม่อนเงาะ
 ติดตามไปด้วยกันใน Facebook